Kiracı Çıktıktan Sonra Ev Temizliği: Oda Oda Kontrol Listesi ve Haklar

Kiracı çıktıktan sonra ev; mutfak dolaplarının içinden banyo kirecine, gömme dolaplardan pencere raylarına kadar boşken ve baştan sona temizlenir. Eşyalar kalktığında ortaya çıkan kir, dolu evde görünenden çok daha fazladır: buzdolabının yerinde biriken toz, dolapların içindeki yağ, banyo derzlerindeki küf. Yeni kiracıya temiz bir ev teslim etmek hem ilk izlenimi güçlendirir hem de sonradan çıkabilecek tartışmaları önler.

Bu yazıda önce oda oda bir kontrol listesi, ardından temizlik, boya ve depozito konusunda kiracı ile ev sahibinin genel olarak neden sorumlu olduğunu anlatıyoruz. Listeyi kendi temizliğinizde ya da temizlik şirketiyle konuşurken kullanabilirsiniz.

Mutfak

• Üst ve alt dolapların içi, rafları ve kapakların iç yüzü
• Çekmeceler ve çekmece rayları
• Tezgâh, evye, batarya ve gider ağzı
• Fayanslar ve derzler, özellikle ocak arkası
• Ocak, fırın içi ve aspiratör (evde kaldıysa)
• Buzdolabı ve çamaşır makinesinin durduğu yerler; duvar ve zemin
• Dolap altlarındaki süpürgelik ve dolap üstleri

Banyo ve tuvalet

• Armatürlerdeki ve duşakabindeki kireç
• Fayans derzleri ve köşelerdeki küf lekeleri
• Klozet, rezervuar ve klozetin dibi
• Lavabo, lavabonun altı ve banyo dolabının içi
• Ayna, aydınlatma ve havalandırma kapağı
• Gider ağızları; koku varsa kaynağı

Odalar ve salon

• Gömme dolapların içi, rafları ve askılık boruları
• Kapılar, kasalar, kapı kolları ve kapı üstleri
• Prizler, elektrik düğmeleri ve süpürgelikler
• Petekler, petek arkası ve petek araları
• Tavan köşelerindeki örümcek ağları ve aydınlatmalar
• Duvarlardaki çivi delikleri ve lekeler (temizlikle değil, onarımla giderilir)

Pencereler ve balkon

• Camların iki yüzü, doğramalar ve sineklikler
• Sürgü rayları, pervazlar ve panjur ya da kepenk yüzeyleri
• Balkon zemini, gider ağzı ve korkuluk
• Cam balkon panelleri ve rayı

Son kontrol

• Bütün zeminler süpürülüp silindi mi?
• Evde unutulmuş eşya ya da çöp kaldı mı?
• Gider ağızlarında ve buzdolabı yerinde koku var mı?
• Işıklar, prizler ve musluklar çalışıyor mu? Temizlik sırasında fark edilen arızaları not edin.
• Evin son hâlinin fotoğrafları çekildi mi?

Kiracı evden çıkarken temizlik yapmak zorunda mı?

Türk Borçlar Kanunu'nun 334. maddesi, kiracının kiralananı teslim aldığı durumda geri vermekle yükümlü olduğunu, ancak sözleşmeye uygun kullanım nedeniyle oluşan eskime ve yıpranmalardan sorumlu olmadığını söyler. Buna göre kiracıdan beklenen, evi teslim aldığı temizlik düzeyinde bırakmasıdır; olağan kullanımdan doğan yıpranma ise kiracının sorumluluğunda değildir. Evi temiz teslim almış bir kiracının evi kirli bırakması, ev sahibinin temizlik masrafını talep etmesine konu olabilir.

Kiracı çıkarken evi boyatmak zorunda mı?

Bu, en sık sorulan sorulardan biridir. Aynı madde gereğince duvarlardaki olağan kullanımdan kaynaklanan eskime, kiracının sorumluluğunda değildir. Ancak olağan kullanımı aşan hasarlar (örneğin duvarlara açıkça zarar verilmesi, izinsiz boyanması) farklı değerlendirilebilir. Kanun, sözleşmenin sona ermesinde kiracının, sözleşmeye aykırı kullanımın sonucu olmayan değişiklikler için tazminat ödeyeceğine ilişkin önceden yapılan anlaşmaları geçersiz sayar. Somut durum, sözleşmedeki hükümler ve evin teslim alındığı hâl sonucu belirler.

Bu bölüm genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Anlaşmazlık durumunda bir avukata danışmanızı öneririz.

Teslim tutanağı ve fotoğraf neden önemli?

Kiracı ile ev sahibi arasındaki temizlik ve hasar tartışmalarının çoğu, evin teslim alındığı hâlin belgelenmemiş olmasından çıkar. Hem girişte hem çıkışta tarihli fotoğraf çekmek ve kısa bir teslim tutanağı imzalamak iki tarafı da korur. Ev sahipleri için öneri: temizlikten önce ve sonra fotoğraf çekin; böylece hem kiracının evi nasıl bıraktığı hem de yeni kiracıya nasıl teslim edildiği kayıt altında olur.

Kendiniz mi temizlemeli, temizlik şirketi mi?

Küçük ve bakımlı bir evde bu listeyi kendiniz tamamlayabilirsiniz. Kiracı uzun süre oturduysa, mutfak ve banyo yıprandıysa ya da yeni kiracı birkaç gün içinde girecekse işi profesyonel bir ekibe bırakmak zaman kazandırır. Ev sahibi başka bir şehirde yaşıyorsa anahtar teslimi ve kontrolün fotoğraflarla yapılması da mümkündür.

Diler Temizlik olarak İzmir'in 30 ilçesinde kiracı sonrası temizlik yapıyoruz. Bornova, Buca ve Karşıyaka gibi kiracı değişiminin yoğun olduğu ilçelerde yaz aylarında erken aramanızı öneririz. Taşınma tarafından bakmak isterseniz yeni eve taşınmadan önce temizlik yazımıza göz atın.

Depozito ve temizlik: neye dikkat edilmeli?

Kira güvencesi (depozito), kiracının yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumuna karşı alınır. Türk Borçlar Kanunu'nun 342. maddesi, konut ve çatılı iş yeri kiralarında güvencenin üç aylık kira bedelini aşamayacağını düzenler. Kiracı çıkarken evin temizlik durumu ve olağan kullanımı aşan bir hasar olup olmadığı, depozito konuşmasının en sık konusudur. Giriş ve çıkışta çekilen tarihli fotoğraflar ve imzalı bir teslim tutanağı, bu konuşmayı tartışmaya dönüşmeden çözmenin en kolay yoludur. Bu bilgi genel niteliktedir, hukuki görüş değildir.

Boya mı önce, temizlik mi?

Ev sahibi kiracı çıktıktan sonra boya da yaptıracaksa sıra her zaman aynıdır: önce boya ve küçük onarımlar, sonra temizlik. Boyadan önce yapılan temizlik, boya tozu ve damlalarıyla boşa gider. Boyacı işini bitirdikten sonra yapılan temizlik ise aslında küçük bir inşaat sonrası temizliktir: zemindeki boya damlaları, prizlerdeki ve kapı kollarındaki boya izleri ve ince toz alınır.

Kiracı sonrası temizlikte en sık çıkan sürprizler

• Koku: gider ağızları, buzdolabının yeri ve uzun süre kapalı kalan dolaplar.
• Küf: banyo tavanı, pencere köşeleri ve dolap arkaları; kaynağı nem ve yetersiz havalandırmadır.
• Kalın kireç: armatürler ve duşakabin camında yıllarca birikmiş tabaka.
• Yağ: aspiratör filtresi, dolap üstleri ve ocak arkası fayanslar.
• Tıkalı gider ve damlatan musluk: temizlik sırasında fark edilir; temizlikle değil, ustayla çözülür.

Bu sürprizlerin çoğu evi görmeden fark edilmez. Bu yüzden teklif aşamasında mutfak, banyo ve genel görünümden birkaç fotoğraf istemek, fiyatın ve sürenin doğru belirlenmesini sağlar.