Apartman merdiven temizliği, bina yönetiminin kat malikleri kurulu kararıyla ya da yönetim planına göre düzenlediği ortak bir hizmettir; gideri, yönetim planında başka bir hüküm yoksa kat malikleri arasında paylaştırılır. Temizliği apartman sakinlerinin sırayla yapması, binanın bir kişiyi çalıştırması ya da bir temizlik firmasıyla anlaşılması mümkündür; hangisinin seçileceğine ve giderin nasıl bölüneceğine kat malikleri kurulu karar verir.
Bu yazı apartman yöneticileri, site yönetimleri ve "merdiven temizliği ücretini neden bu kadar ödüyorum?" diye soran sakinler için hazırlandı. Diler Temizlik olarak İzmir'de apartman ve site yönetimleriyle düzenli merdiven temizliği yapıyoruz; aşağıda sahada en sık karşılaştığımız soruları cevapladık.
Merdiven temizliğini kim yapar?
Apartmanlarda üç model yaygındır:
| Model | Avantajı | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Sakinlerin sırayla temizlemesi | Ek gider yok | Düzen bozulduğunda en çok tartışma çıkan model; kalite kişiden kişiye değişir |
| Binanın bir kişiyi doğrudan çalıştırması | Aynı kişi, bilinen yüz | Bina yönetimi işveren konumuna düşer; sigorta ve yasal yükümlülükler yönetime aittir |
| Temizlik firmasıyla anlaşma | Sigorta, yedek personel ve malzeme firmada; yazılı plan | Sözleşmede kapsam, sıklık ve ücret açıkça yazılmalı |
Hangi model seçilirse seçilsin, temizliğin hangi gün yapılacağının ve neleri kapsadığının bina panosuna asılması, sakinlerden gelen şikâyetleri belirgin biçimde azaltır.
Merdiven temizliği giderini kim öder?
Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 20. maddesi, kat malikleri arasında başka türlü bir anlaşma yoksa kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderlerine eşit olarak, ortak yerlerin bakım ve koruma giderlerine ise arsa payı oranında katılınacağını düzenler. Merdiven temizliğinin hangi gruba gireceği ve nasıl paylaştırılacağı öncelikle binanın yönetim planına bakılarak belirlenir. Pek çok apartmanda bu gider, kat malikleri kurulu kararıyla daireler arasında eşit olarak paylaştırılır.
Kiracı ile ev sahibi arasında ise aidat ve ortak giderler genellikle kira sözleşmesinde düzenlenir; uygulamada temizlik gibi kullanıma bağlı giderler çoğunlukla kiracıya, binanın yapısal giderleri ev sahibine ait olur. Kira sözleşmenizdeki maddeyi kontrol etmeniz en doğrusudur.
Bu bölüm genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Yönetim planınız ve kat malikleri kurulu kararları belirleyicidir; anlaşmazlıkta bir avukata danışmanızı öneririz.
Daire başı merdiven temizliği ücreti nasıl hesaplanır?
Bir firmayla çalışılıyorsa firma, binanın toplam aylık temizlik bedelini söyler; bu bedel binanın kararıyla daireler arasında bölünür. Toplam bedeli belirleyen başlıca etkenler şunlardır:
- Kat sayısı ve her kattaki sahanlık genişliği
- Daire sayısı (kullanım yoğunluğu)
- Asansör olup olmadığı ve sayısı
- Haftalık ziyaret sayısı
- Otopark, sığınak, bahçe yolu gibi ek alanlar
- Binanın ilk kez temizlenecek olması (başlangıç temizliği)
"3 katlı" ya da "5 katlı merdiven temizliği ne kadar" sorusunun cevabı bu yüzden yalnız kat sayısına bağlı değildir. Aynı kat sayısında asansörlü ve kalabalık bir bina, asansörsüz ve az daireli bir binadan daha fazla emek ister.
Merdiven temizliği ne sıklıkla yapılmalı?
| Bina | Genellikle yeterli sıklık |
|---|---|
| Az katlı, az daireli, asansörsüz | Haftada bir ya da iki haftada bir |
| Orta büyüklükte, asansörlü | Haftada bir |
| Çok daireli, çocuklu ve evcil hayvanlı | Haftada iki |
| Çok bloklu siteler | Blok başına haftada bir ya da iki; ortak alanlar ayrıca |
Kış aylarında ve yağmurlu dönemlerde giriş holü ve ilk katlar çok daha hızlı kirlenir. Taşınmaların yoğun olduğu yaz aylarında da merdivende taşınma kaynaklı kir artar. Bu dönemlerde ek temizlik planlamak işe yarar.
Merdiven temizliğinde neler yapılmalı?
- Basamaklar ve sahanlıkların süpürülüp zemine uygun ürünle silinmesi
- Trabzan ve korkulukların, özellikle el değen üst kısmın silinmesi
- Giriş kapısı, kapı camı, giriş holü ve paspas altı
- Posta kutuları, diyafon paneli ve sayaç dolabı önleri
- Asansör kabini: zemin, duvarlar, ayna ve düğmeler
- Merdiven boşluğu pencereleri ve pervazlar
- Aylık: tavan köşelerindeki örümcek ağları, aydınlatmalar ve kapı üstleri
Mermer merdiven nasıl temizlenir?
İzmir'deki apartmanların çoğunda basamaklar mermerdir. Mermer asidik ürünlerle (sirke, limon, kireç çözücü, tuz ruhu) temas edince kalıcı olarak matlaşır. Mermer merdivenlerde nötr ürün kullanılmalı, zemin bol suyla yıkanmak yerine iyi sıkılmış mopla silinmelidir; eski binalarda bol su basamak altlarından alt katlara sızabilir. Islak zeminde kayma riskine karşı temizliği yoğun giriş çıkış saatlerinin dışına koymak ve "ıslak zemin" uyarısı kullanmak gerekir.
Temizlik sözleşmesinde neler yazmalı?
Bina yönetimi bir firmayla anlaşacaksa, kısa ama açık bir sözleşme iki taraf için de en sağlıklısıdır. Sözleşmede en az şunlar yazmalıdır:
- Temizlenecek alanların listesi (merdiven, asansör, giriş, otopark…)
- Haftalık ziyaret sayısı, gün ve yaklaşık saat aralığı
- Aylık bedel ve ödeme günü
- Malzeme ve ekipmanın kime ait olduğu
- Çalışanların sigortasının kime ait olduğu
- Temizlikle ilgili şikâyetin kime ve nasıl iletileceği
- Sözleşmenin süresi ve fesih koşulları
Merdiven temizliği yapan kişinin sigortası kime aittir?
Bina yönetimi bir kişiyi doğrudan çalıştırıyorsa, yönetim işveren konumundadır ve çalışanın sosyal güvenlik bildiriminden sorumludur. Bir temizlik firmasıyla çalışılıyorsa, çalışanların sigortası ve iş güvenliği yükümlülükleri firmaya aittir. Merdiven temizliği yüksekte ve ıslak zeminde yapılan bir iş olduğu için iş kazası riski göz ardı edilmemelidir; sözleşmede bu konunun açıkça yazılması yönetimi korur.
Yöneticiler için pratik öneriler
- Temizlik gününü sabit tutun ve panoya asın.
- Kat önlerine çöp ve ayakkabı bırakılmaması için bina kuralı belirleyin; temizlik ekibi kişisel eşyayı elle kaldırmamalıdır.
- Girişe kaliteli bir paspas koyun; kirin büyük kısmı üst katlara giriş holünden taşınır.
- Taşınma günlerinde ek temizlik için firmaya önceden haber verin.
- Uzun süre temizlenmemiş bir binada düzenli plana geçmeden önce tek seferlik detaylı temizlik yaptırın.
Diler Temizlik olarak İzmir'de apartman ve site yönetimleriyle düzenli merdiven temizliği yapıyoruz. Karşıyaka, Buca, Bornova, Konak, Balçova ve Karabağlar için ilçeye özel bilgileri Karşıyaka, Buca, Bornova, Konak, Balçova ve Karabağlar sayfalarımızda bulabilirsiniz.
Merdiven temizliği nasıl yapılır? Adım adım
Temizliği sakinler sırayla yapıyorsa ya da bina kendi çalışanıyla yürütüyorsa, aşağıdaki sıra hem en hızlı hem de en temiz sonucu verir:
- Yukarıdan başlayın: en üst kattan başlayıp aşağı inin. Süpürülen toz ve silinen su aşağı doğru gider; aşağıdan başlarsanız temizlediğiniz katlar yeniden kirlenir.
- Önce kuru: basamakları ve sahanlıkları süpürün; köşelerde ve basamak diplerinde biriken tozu fırçayla çekin.
- Sonra trabzan: zemini silmeden önce trabzan ve korkulukları silin; trabzandan düşen toz ve damlalar silinmiş zemini kirletmesin.
- İki kova: biri temiz su ve ürün, biri sıkma için. Tek kovada birkaç kattan sonra su kirlenir ve zemini temizlemek yerine kiri dağıtır.
- İyi sıkılmış mop: özellikle mermer basamaklarda az nemle silin; zemin daha çabuk kurur, kayma riski azalır.
- Giriş en sona: giriş holü ve paspas alanı en son temizlenir; temizlik sırasında taşınan kir de böylece alınmış olur.
Merdiven temizliğinde hangi deterjan kullanılır?
Zemine göre seçim yapılmalıdır. Mermer ve traverten basamaklarda nötr, mermere uygun ürünler kullanılır; asidik ürünler mermeri matlaştırır. Seramik ve granit basamaklarda genel yüzey temizleyiciler yeterlidir. Kaygan bırakan, yoğun parlatıcılı ürünler merdivende kayma riskini artırdığı için kullanılmamalıdır. Çamaşır suyu ise dezenfeksiyon gerektiğinde, doğru seyreltilerek ve asla başka ürünlerle karıştırılmadan kullanılmalıdır; mermer ve renkli yüzeylerde leke bırakabilir.
Asansör nasıl temizlenir?
Asansör kabini binanın en çok dokunulan alanıdır. Düğmeler ve tutamaklar her temizlikte silinmeli, ayna iz bırakmayan bezle, paslanmaz çelik duvarlar metalin dokusu yönünde silinmelidir. Kabin zemininde biriken kum ve toz kapı rayına girerek kapının zor kapanmasına yol açabilir; kapı rayı kuru fırçayla temizlenmeli, raya su dökülmemelidir.
Sık sorulan sorular
Apartman merdiven temizliğini kim yapar?
Kat malikleri kurulu kararına göre sakinler sırayla yapabilir, bina bir kişiyi doğrudan çalıştırabilir ya da bir temizlik firmasıyla anlaşılabilir.
Merdiven temizliği ücretini kim öder?
Yönetim planında başka bir hüküm yoksa gider kat malikleri arasında paylaştırılır; pek çok apartmanda kat malikleri kurulu kararıyla eşit bölünür. Kiracı ile ev sahibi arasındaki paylaşım kira sözleşmesine göre belirlenir. Bu bilgi hukuki görüş değildir.
Merdiven temizliği haftada kaç kez yapılmalı?
Çoğu apartman için haftada bir yeterlidir. Kalabalık, çocuklu ve evcil hayvanlı binalarda haftada iki kez önerilir.
Mermer merdiven hangi ürünle temizlenir?
Nötr, mermere uygun ürünle ve iyi sıkılmış mopla. Sirke, limon ve kireç çözücü gibi asidik ürünler mermeri kalıcı olarak matlaştırır.
Merdiven temizliği yapan kişinin sigortası kime aittir?
Bina kişiyi doğrudan çalıştırıyorsa yönetim işverendir ve sigortadan sorumludur. Firma ile çalışılıyorsa çalışanların sigortası firmaya aittir.